Rabdomyosarkom: Tanım, Belirtiler, Tanı ve Tedavi

Rabdomyosarkom (RMS), kas dokusundan köken alan nadir ve agresif bir yumuşak doku kanseri türüdür. Genellikle çocuklar ve gençlerde daha sık görülür, ancak her yaş grubunda ortaya çıkabilir. Rabdomyosarkom, baş ve boyun, mesane, prostat, kaslar, kollar ve bacaklar gibi farklı bölgelerde gelişebilir.

Rabdomyosarkomun Türleri

Rabdomyosarkom, histolojik yapısına göre üç ana türe ayrılır:

• Embriyonal Rabdomyosarkom: En yaygın türdür ve genellikle 10 yaş altındaki çocuklarda baş ve boyun bölgesinde gelişir.
• Alveolar Rabdomyosarkom: Ergenlik çağındaki gençlerde daha sık görülür ve derin dokularda yerleşir.
• Pleomorfik Rabdomyosarkom: Yetişkinlerde nadir görülen bir türdür ve kas dokusunda yerleşir.

Rabdomyosarkomun Belirtileri

Rabdomyosarkomun belirtileri tümörün yerleştiği bölgeye ve büyüklüğüne göre değişir. Yaygın belirtiler şunlardır:

• Şişlik veya Kitle: Ağrısız bir kitle veya şişlik en yaygın belirtidir.
• Ağrı: Tümör büyüdükçe baskı yaparak ağrıya neden olabilir.
• Solunum veya Yutma Güçlüğü: Baş ve boyundaki tümörlerde nefes alma ve yutma sorunları görülebilir.
• Mesane veya Bağırsak Sorunları: Pelvik bölgedeki tümörler idrar ve dışkılama sorunlarına yol açabilir.
• Kilo Kaybı ve Halsizlik: İleri evrede genel kanser belirtileri ortaya çıkabilir.

Rabdomyosarkomun Nedenleri ve Risk Faktörleri

Rabdomyosarkomun kesin nedeni bilinmemekle birlikte bazı faktörler risk oluşturabilir:

• Genetik Faktörler: Li-Fraumeni sendromu, Beckwith-Wiedemann sendromu gibi genetik hastalıklar rabdomyosarkom riskini artırabilir.
• Çevresel Faktörler: Daha önce radyasyon tedavisi görmüş bireylerde rabdomyosarkom gelişme riski yüksektir.

Rabdomyosarkomun Tanısı

Rabdomyosarkomun tanısı, fiziksel muayene, görüntüleme yöntemleri ve biyopsi ile konulur:

• Fiziksel Muayene: Şişlik veya kitle tespiti yapılır.
• Görüntüleme Yöntemleri: Ultrason, BT, MR ve PET taramaları tümörün yayılımını belirlemek için kullanılır.
• Biyopsi: Şüpheli kitleden alınan doku örneği mikroskop altında incelenerek kesin tanı konur.

Rabdomyosarkomun Tedavisi

Tedavi, tümörün türüne, evresine ve hastanın genel durumuna bağlıdır:

• Cerrahi Müdahale: Tümörün cerrahi olarak çıkarılması genellikle ilk tercihtir.
• Radyoterapi: Tümör cerrahi olarak çıkarılamadığında veya cerrahi sonrası kalan kanser hücrelerini yok etmek için kullanılır.
• Kemoterapi: Vücutta yayılmış olabilecek kanser hücrelerini öldürmek için uygulanır.
• Hedeflenmiş Tedavi: Genetik mutasyonlara yönelik yenilikçi tedavi yöntemleri araştırma aşamasındadır.

Rabdomyosarkomun Prognozu

Prognoz, tümörün evresine ve tedaviye yanıtına bağlıdır:

• Yerel Tümörler: Erken evrede yakalanan vakalarda sağ kalım oranı yüksektir.
• Metastatik Tümörler: İleri evre vakalarda tedavi zorludur, ancak kemoterapi ve radyoterapi ile sağkalım şansı artırılabilir.

Sonuç

Rabdomyosarkom, her yaş grubunu etkileyebilen nadir bir kanser türüdür. Erken tanı ve tedavi, yaşam kalitesini artırabilir ve prognozu iyileştirebilir. Herhangi bir anormal kitle veya belirti durumunda sağlık profesyoneline başvurmak önemlidir.